Tầm quan trọng của miễn dịch chủ động và thụ động đối với trẻ sinh mổ 

Tham vấn y khoa
Thạc sĩ - Bác sĩ CKI Lê Chí Hiếu
Nhi khoa
Bệnh Viện Nhi Đồng Thành Phố

Miễn dịch chủ động và thụ động đóng vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của trẻ. Do đó, khi chăm sóc, mẹ cần hết sức lưu ý về điều này, đặc biệt là đối với các bé sinh mổ. Bởi nghiên cứu cho thấy bé sinh mổ có nguy cơ có miễn dịch kém hơn và dễ mắc các bệnh liên quan đến rối loạn hệ miễn dịch, hen suyễn, dị ứng, bệnh truyền nhiễm cao hơn so với trẻ sinh thường [1].

Hiểu về miễn dịch chủ động và thụ động ở trẻ 

Hệ thống miễn dịch là một mạng lưới phức tạp gồm các cơ quan, tế bào và protein miễn dịch giúp chống lại các tác nhân gây bệnh, đồng thời bảo vệ các cơ quan của chính cơ thể. Tuỳ theo đặc tính và cơ chế hình thành mà hệ miễn dịch được phân thành miễn dịch chủ động hay miễn dịch thụ động [3], [4].

Miễn dịch thụ động 

Nói một cách đơn giản, miễn dịch thụ động là miễn dịch được cung cấp bởi “bên thứ ba” thay vì được hình thành thông qua cơ chế miễn dịch tự nhiên của chính cơ thể. Ở trẻ sơ sinh, miễn dịch thụ động của trẻ thường rất mạnh do nhận được các thành phần hỗ trợ hệ miễn dịch từ mẹ trong quá trình mang thai và sinh nở [4]. Ngoài ra, trẻ cũng sẽ tiếp tục nhận được các dưỡng chất giúp tăng cường miễn dịch như HMO, nucleotides, lợi khuẩn… thông qua việc bú mẹ sau khi chào đời [5], [6], [7]. ␋Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng, trẻ sinh thường được cho là có khởi đầu “thuận lợi” hơn trẻ sinh mổ, phần lớn nguyên nhân là do trẻ được tiếp xúc với hệ vi sinh vật có lợi có trong âm đạo mẹ. Việc nhận thụ động các lợi khuẩn này sẽ giúp trẻ hình thành nên hàng rào miễn dịch đầu tiên chống chọi lại vi khuẩn gây hại ngoài môi trường [1].


Ưu điểm của miễn dịch thụ động là cung cấp khả năng bảo vệ hầu như ngay lập tức. Tuy nhiên, miễn dịch thụ động chỉ tồn tại trong một thời gian nhất định và giảm dần theo thời gian [4]. Do đó, cơ thể trẻ cần mau chóng xây dựng một hàng rào miễn dịch chủ động với lớp bảo vệ kiên cố, giúp bảo vệ cơ thể lâu dài cũng như mang lại hiệu quả hơn.

Miễn dịch chủ động

Miễn dịch chủ động (hay còn gọi là miễn dịch thích ứng) thường là kết quả của việc cơ thể tiếp xúc với tác nhân gây bệnh khác nhau, từ đó kích hoạt hệ thống miễn dịch tự nhiên tạo ra các kháng thể chống lại các loại mầm bệnh đó [4], [8]. Miễn dịch chủ động có thể được tạo ra thông qua [4]:

  • Miễn dịch tự nhiên: Cơ thể sẽ sản sinh cơ chế miễn dịch tự nhiên khi được tiếp xúc hay bị lây nhiễm mầm bệnh ngoài môi trường.
  • Miễn dịch do vaccine: Miễn dịch có được do tiêm kháng nguyên của vi khuẩn hoặc virus gây bệnh đã chết hoặc được làm yếu đi vào cơ thể trẻ, để từ đó cơ thể tự phản ứng và sản sinh ra kháng thể chống lại nguyên nhân gây bệnh.

 

Đáp ứng miễn dịch này có khả năng “ghi nhớ” rất cao, một khi đã được hình thành sau khi tiếp xúc với mầm bệnh, chúng sẽ nhận ra và có các phản ứng bảo vệ cần thiết nếu cơ thể mắc lại đúng tác nhân gây bệnh đó trong tương lai. Sự “ghi nhớ” này sẽ kéo dài đôi khi là đến suốt đời, vì thế việc xây dựng hàng rào miễn dịch chủ động là rất quan trọng [4]. 

 

Ở trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ, trái ngược với miễn dịch thụ động, miễn dịch chủ động của trẻ thường rất yếu và cần thời gian để hoàn thiện [5], [6]. Do đó, trong những năm tháng đầu đời, việc chủ động thực hiện các biện pháp giúp tăng cường miễn dịch cho trẻ là rất quan trọng. Một trong những cách tăng cường miễn dịch chủ động mà bố mẹ nên ưu tiên đó chính là tiêm ngừa vaccine cho con. Điều này đặc biệt quan trọng đối với những trẻ sinh mổ (đối tượng có hệ miễn dịch phát triển kém hơn trẻ sinh thường 1.5 lần [9]) để có thể giúp trẻ phòng tránh được những căn bệnh nguy hiểm trong thời gian hệ miễn dịch chưa được hoàn thiện [10]. 

“Tiêu chuẩn vàng” trong sữa mẹ giúp củng cố hệ miễn dịch ở bé sinh mổ

Sữa mẹ chính là nguồn dinh dưỡng tốt nhất cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Trẻ sơ sinh nên được cho bú hoàn toàn bằng sữa mẹ trong ít nhất 6 tháng đầu, hoặc thậm chí là kéo dài đến 24 tháng [11]. Trong sữa mẹ có chứa các thành phần dinh dưỡng giúp bé củng cố hệ vi sinh đường ruột và tăng cường sức đề kháng như:

  • HMO: Nhiều nghiên cứu đã phát hiện HMO có thể giúp ngăn ngừa sự bám dính của mầm bệnh, thúc đẩy sự phát triển của lợi khuẩn, tăng cường sức khỏe đường ruột, phát triển hàng rào biểu mô ruột, giảm nguy cơ nhiễm trùng và nâng cao khả năng miễn dịch cho trẻ [12]
  • Nucleotides: Dưỡng chất có vai trò tăng cường sản sinh tế bào miễn dịch và kháng thể, giúp trẻ củng cố hệ miễn dịch. Đặc biệt, nghiên cứu còn cho thấy, dưỡng chất này còn giúp tăng hỗ trợ sản xuất kháng thể nhiều hơn 86% sau 6 tháng tiêm vaccine HIB. Bên cạnh đó, hợp chất này còn mang đến lợi ích cho hệ tiêu hóa, tăng tốc độ phục hồi đường ruột sau tiêu chảy hoặc sau thời gian trẻ bú kém [13].

 

Do đó, bú mẹ chính là cách tốt nhất để bé sinh mổ có thể nhanh chóng lấy lại hệ miễn dịch khỏe mạnh như những trẻ sinh thường. Tuy vậy, quyết định cho bú hay không đôi khi còn tùy thuộc vào tình trạng sức khoẻ và quyết định cá nhân của mỗi bà mẹ. Trường hợp không thể cho bé bú, mẹ cần thận trọng tham khảo ý kiến của các chuyên gia để tìm ra giải pháp tốt nhất cho con [16].

SIM-C-304-23

ưu đãi cho mẹ ĐANG MANG THAI

  1. Similac Mom hương vani 400g Tặng Bộ nón vớ tay chân
    Similac Mom hương vani 400g Tặng Bộ nón vớ tay chân Similac Mom hương vani 400g Tặng Bộ nón vớ tay chân
    229.000 VND
  2. Similac Mom hương vani 400g
    Similac Mom hương vani 400g Similac Mom hương vani 400g
    229.000 VND
  3. Similac Mom hương vani 400g
    Similac Mom hương vani 400g Similac Mom hương vani 400g
    229.000 VND
  4. Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Tặng bộ nón vớ tay chân
    Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Tặng bộ nón vớ tay chân Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Tặng bộ nón vớ tay chân
    229.000 VND
  1. Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Tặng bộ nón vớ tay chân
    Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Tặng bộ nón vớ tay chân Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Tặng bộ nón vớ tay chân
    229.000 VND
  2. Similac Mom hương sữa chua dâu 400g
    Similac Mom hương sữa chua dâu 400g Similac Mom hương sữa chua dâu 400g
    229.000 VND
  1. Similac Mom hương vani 400g Tặng Bộ nón vớ tay chân
    Similac Mom hương vani 400g Tặng Bộ nón vớ tay chân Similac Mom hương vani 400g Tặng Bộ nón vớ tay chân
    229.000 VND
  2. Similac Mom hương vani 400g
    Similac Mom hương vani 400g Similac Mom hương vani 400g
    229.000 VND

Các sản phẩm khác

  1. Similac 1 (0-6 tháng) 400g
    Similac 1 (0-6 tháng) 400g Similac 1 (0-6 tháng) 400g
    306.000 VND
  2. Similac Total Protection 1 (0-6 tháng) 400g
    Similac Total Protection 1 (0-6 tháng) 400g Similac Total Protection 1 (0-6 tháng) 400g
    329.000 VND
  1. Similac Total Comfort 1 (0-12 tháng) 360g
    Similac Total Comfort 1 (0-12 tháng) 360g Similac Total Comfort 1 (0-12 tháng) 360g
    304.000 VND
  2. Similac Isomil (0-12 tháng) 400g
    Similac Isomil (0-12 tháng) 400g Similac Isomil (0-12 tháng) 400g
    309.000 VND
  3. Similac Neosure (0-12 tháng) 370g
    Similac Neosure (0-12 tháng) 370g Similac Neosure (0-12 tháng) 370g
    266.000 VND

đăng ký thông tin
để nhận các khuyến mãi hấp dẫn

Bằng việc truy cập vào trang web đăng ký thành viên, cung cấp thông tin cá nhân cơ bản và thông tin cá nhân nhạy cảm trên website/hoặc bấm vào nút “Tôi đã đọc và đồng ý với các Điều khoản và điều kiện”, bạn xác nhận mình đã đọc và hiểu Chính sách quyền riêng tư của Abbott tại http://www.vn.abbott/privacy-policy.html và cho phép Công ty TNHH Dinh Dưỡng 3A (Việt Nam) và Văn phòng Đại diện Abbott Laboratories GmBH tại Thành phố Hồ Chí Minh (“Abbott”) và Công ty cổ phần Magenest xử lý toàn bộ thông tin cá nhân này, bao gồm nhưng không giới hạn ở việc thu thập, ghi, phân tích, xác nhận, lưu trữ, chỉnh sửa, công khai, kết hợp, tích hợp, truy cập, truy xuất, thu hồi, mã hóa, giải mã, sao chép, xóa, hủy, chia sẻ, truyền đưa, cung cấp, chuyển giao cho các công ty trong cùng tập đoàn Abbott và/hoặc các nhà cung cấp dịch vụ bên thứ ba được chỉ định, trong hoặc ngoài lãnh thổ Việt Nam, và xử lý thông tin cá nhân bằng phương tiện tự động, nhằm mục đích lập danh sách khách hàng / tiến hành khảo sát/ tiếp nhận, quản lý và hỗ trợ khách hàng / chương trình khách hàng thân thiết/ thống kê/ đánh giá/ tuân thủ với quy định pháp luật.

Ví dụ như đăng ký khuyến mại/ tư vấn chăm sóc sức khỏe dinh dưỡng và/hoặc cung cấp thông tin (thông tin về các sự kiện, lời mời tham dự hội thảo, thông tin nghiên cứu khoa học, kiến thức chăm sóc sức khỏe, thông tin sản phẩm, khuyến mại, sự kiện và thông tin tiếp thị và phi tiếp thị khác) / cung cấp khuyến mại / ký kết và thực hiện hợp đồng / thực hiện thanh toán, phục vụ quá trình giải quyết tranh chấp, khiếu nại, tuân thủ các quy định pháp luật liên quan, tập hợp dữ liệu từ các nguồn khác nhau vào cơ sở dữ liệu tập trung, và thực hiện các biện pháp bảo vệ thông tin cá nhân của bạn, tùy trường hợp cần thiết. Abbott cam kết đảm bảo các biện pháp quản lý và kỹ thuật cần thiết để bảo vệ thông tin cá nhân mà bạn cung cấp, phù hợp với Chính sách quyền riêng tư của Abbott và pháp luật Việt Nam.

Việc xử lý dữ liệu sẽ được bắt đầu kể từ thời điểm Abbott nhận được dữ liệu cá nhân và sự đồng ý của bạn cho việc xử lý dữ liệu cá nhân đó. Sự đồng ý của bạn có hiệu lực cho tới khi bạn có quyết định khác.

Bạn có quyền: yêu cầu chỉnh sửa, rút lại sự đồng ý, xóa, hạn chế, yêu cầu cung cấp dữ liệu cá nhân của mình. Bạn có nghĩa vụ: Tự bảo vệ; cung cấp đầy đủ, chính xác dữ liệu cá nhân của mình.

Để thực hiện các quyền trên, vui lòng liên hệ số điện thoại 1900 1519.